Büyükbaş kurban, bir kişiden yedi kişiye kadar ortaklaşa
kesilebilir. Sığır, manda ve deve gibi büyükbaş hayvanlar tek kişi adına kurban
edilebildiği gibi iki, üç, dört, beş, altı veya en fazla yedi kişiyle de
kesilebilir. Buradaki temel ölçü, ortak sayısının yediyi geçmemesi ve her bir
ortağın hissesinin en az yedide bir olmasıdır.
Kurban Bayramı yaklaşırken en çok sorulan konulardan biri
büyükbaş kurban kaç kişiyle kesilir sorusudur. Büyükbaş hayvana en fazla 7 kişi
ortak olabilir. 7 kişinin altında ortakla kesim yapılmasında sakınca yoktur. 3
kişiyle, 5 kişiyle ya da 6 kişiyle büyükbaş kurban kesilebilir. Ortak sayısının
tek sayı olması gerekmez. 2 kişi ya da 4 kişi de şartlar doğru şekilde yerine
getirildiğinde aynı kurbana ortak olabilir.
Küçükbaş kurbanlarda durum farklıdır. Koyun ve keçi bir kişi
adına kurban edilir. Büyükbaş hayvanlarda ise hisse sistemi vardır. Hisseler
eşit ya da farklı bedellerle alınsa bile dini açıdan her ortağın payı en az
yedide bir olmalıdır. Bir kişinin payı yedide birden az kalırsa o kişi adına
kurban geçerli olmaz. Böyle bir durumda diğer ortakların ibadeti de tartışmalı
hale gelebileceği için hisse paylaşımı baştan açık yapılmalıdır.
Büyükbaş kurbanda önemli olan hayvanın kilosuna göre
sınırsız hisse açmak değildir. Hayvan çok iri olsa bile ortak sayısı yedi
kişiyi aşamaz. Kilo fazla çıktı diye sekizinci, dokuzuncu veya daha fazla hisse
oluşturmak doğru değildir. Kurbanlık seçiminde hayvanın yaşı, sağlığı, kesime
uygunluğu ve hisselerin netliği birlikte değerlendirilmelidir.
Büyükbaş Kurban Hissesi Nasıl Paylaşılır?
Büyükbaş kurban hissesi, en fazla 7 pay üzerinden düşünülür.
Her ortak en az bir hisseye sahip olur. Bir kişi isterse birden fazla hisse
alabilir. Örneğin 7 hisselik bir büyükbaş hayvanda bir kişi 2 hisse, diğerleri
1’er hisse alabilir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, hiçbir hissenin
yedide birden düşük olmamasıdır.
Et paylaşımı yapılırken gelişigüzel hareket edilmemelidir.
Ortaklar arasında güven olsa bile etin adil ayrılması gerekir. En sağlıklı
yöntem, etin tartılarak paylaştırılmasıdır. Çünkü büyükbaş hayvanın farklı
bölgelerinden çıkan etler değer ve miktar olarak değişebilir. Sadece göz kararı
dağıtım yapmak, bazı ortakların hakkını eksik almasına yol açabilir.
Sakatat, deri ve diğer parçalar da paylaşım planına dahil
edilmelidir. Ortaklardan biri kendi payını bağışlamak isterse bunu kendi
hissesinden yapabilir. Fakat diğer ortakların payı üzerinde karar veremez.
Kurban ortaklığı, baştan konuşulması gereken bir süreçtir. Kimlerin ortak
olduğu, kaç hisse alındığı, vekâletin nasıl verileceği, kesimin nerede
yapılacağı ve etin nasıl dağıtılacağı önceden netleşirse bayram günü daha sakin
geçer.
Kurban ortaklığında bedel ödemesi de şeffaf olmalıdır. Her
hissenin maliyeti, kesim ücreti, parçalama gideri ve varsa nakliye masrafı
baştan belirlenmelidir. Böyle bir hazırlık, sonradan yaşanabilecek
kırgınlıkları azaltır. Kurban ibadeti paylaşma ve yakınlaşma anlamı taşıdığı
için ortaklar arasında açıklık önemlidir.